DASH - New Open Space in Housing Ensembles, NAi Publishers, Rotterdam, 2009, guest editor: Karin Theunissen, ISBN 978-90-5662-654-9

Intense Laagbouw onderzoekt of er binnen de huidige grenzen van de stad nog ruimte is voor laagbouw in hoge dichtheden. Deze studie verkent de mogelijkheden van de bestaande stad en zoekt naar manieren om onbenutte plekken intensief te gebruiken. Het boek is mede gebaseerd op een vooronderzoek uitgevoerd door Paul Kuitenbrouwer, Dick van Gameren et al. in opdracht van de stadsbouwmeester van Groningen, Niek Verdonk, en de dienst RO/EZ van de gemeente Groningen, mei 2008.
Voor een recensie van het vooronderzoek zie Archined.

Petra Pauw, Gabriel de Grauw (eds.), Intense Laagbouw, woningbouw in hoge dichtheden, Platform Gras, Groningen 2009, ISBN 978-90-71903-23-6

With essays by Monique Eleb, Dick van Gameren & Christoph Grafe, Paul Meurs, Vincent Kompier and Olv Klijn & Pierijn van der Putt, and interviews with Winka Dubbeldam and Huub Smeets

A review in the Dutch newspaper De Volkskrant, 20 january 2010, is available as download

DASH - The Luxury City Apartment, NAi Publishers, Rotterdam, 2009, ISBN 978-90-5662-717-1

An essay about Team 10, the long-standing issues of mass housing and possible ways out of a debate riddled with paradoxes; a download is available here, you can also check the Volume website.

Le Plus Grand Nombre. Some Notes on Mass Housing and Our Public Spaces Today, in: Volume 21 / Archis 3, 2009 'The Block', ISBN 978-90-77966-21-1
also published in: Project Russia, no. 55, 2010, 'Housing'

Het parkeren is met een autobezit van een auto per twee Nederlanders steeds meer als maatgevend te beschouwen binnen de hedendaagse woningbouw. Het Zakboek parkeren voor de woonomgeving geeft een handzaam overzicht van verschillende parkeeroplossingen, van historische voorbeelden uit de jaren 30 en 50 tot en met recente plannen uit Vinex-wijken als Nieuw Terbregge en Leidsche Rijn. Een selectie van 29 projecten laat de kansen zien die het parkeren biedt voor de woningtypologie en de openbare ruimte. Elk plan is voorzien van foto's en tekeningen van de stedenbouwkundige context, plattegronden en doorsneden, afmetingen en kengetallen.

Een interview met Frederique van Andel over het onderzoek is beschikbaar op de website van de NOS. Ook de Volkskrant berichtte uitgebreid over het onderzoek.

Frederique van Andel, Liesbeth Brink en Joost Hovenier (red.), Zakboek parkeren voor de woonomgeving, Uitgeverij 010, Rotterdam, 2010, ISBN 978 906450 689 5

With essays by Ivan Nio, Dick van Gameren, Harald Mooij, Nynke Jutten, Willemijn Lofvers, Tom Avermaete, Eva Storgaard and Pierijn van der Putt, plus interviews with Benno Stegeman and Alex van de Beld.

The extensive plan documentation of drawings and photography includes projects from Finland, Sweden, Denmark, Great Britain and Holland.

DASH, The 'Woonerf' Today / Het woonerf leeft, NAi Publishers, Rotterdam, 2010, ISBN 978-90-5662-739-3

Karin Theunissen has published part of her PhD-research as a peer reviewed article in the British journal ARQ. She argues that the famous diagram of the decorated shed of Venturi Scott Brown has diverted attention from the more important issues at play in the couple's work with regard to architectural composition and typological invention. Theunissen re-connects the projects of Venturi Scott Brown and their designs for interior streets with early modernism and the work of Mies van der Rohe.
A download of the essay is available here.

Flows from early Modernism into the Interior Streets of Venturi, Rauch and Scott Brown, in: ARQ, vol. 14, no.1, 2010, pp. 53-62

NEW! DASH #05 - The Urban Enclave - De stadsenclave

De idee van de pluriforme stad lijkt actueler dan ooit. Was de maatschappij 50 jaar geleden nog homogeen, nu zoeken zeer uiteenlopende levenswijzen en culturen elk een plek in onze steden. Dit vraagt om een stad die ook verschillen kent, herkenbare delen waarin gelijkgezinden elkaar vinden, verbonden met het grotere geheel, maar zonder anderen iets op te leggen.

De recente concentratie op (grootschalige) vernieuwing binnen de bestaande stad biedt in dit verband perspectieven. In veel Nederlandse steden (maar ook elders) worden leeggekomen industrie- en bedrijfsterreinen of verouderde woongebieden opnieuw ontwikkeld. De meestal grote maat van deze gebieden creëert een (woning)bouwopgave die kan bijdragen aan de noodzakelijke binnenstedelijke differentiatie.

DASH 5 is de weerslag van een onderzoek naar historische en hedendaagse grootschalige, binnenstedelijke woningbouwprojecten. Essays van Dirk van den Heuvel en Lara Schrijver beschouwen uiteenlopende ideeën met betrekking tot grootschaligheid en de stad, aan de hand van respectievelijk het werk van Piet Blom en Oswald Matthias Ungers. Dick van Gameren en Pierijn van der Putt onderzoeken de onderliggende typologieën van de stadsenclave. Elain Harwood analyseert de ontstaansgeschiedenis van het roemruchte Barbican in Londen en Christopher Woodward traceert het ontstaan, 200 jaar eerder in diezelfde stad, van het Adelphi, dat vaak wordt aangehaald als inspiratiebron voor Barbican. Architect en stedenbouwer Rob Krier geeft in een interview uitleg over de historische modellen die hij hanteert voor zijn stedelijke vernieuwingsprojecten.

De plandocumentatie bevat een selectie van oude en nieuwe stadsenclaves, uitgebreid geanalyseerd en gedocumenteerd door middel van tekeningen en fotoreportages. 

NEW! DASH #06 - Living in a New Past - Wonen in een nieuw verleden

Met welke redenen grijpen architecten in verschillende tijden, regio’s en omstandigheden terug op beelden, vormen of bouwwijzen uit het verleden? En welke middelen zetten architecten in om het beoogde effect te bereiken? Deze vragen staan centraal in het zesde nummer van DASH.

Terugkeer naar het architectonisch verleden is geen nieuw verschijnsel. Op vele momenten in de geschiedenis van de architectuur hebben oude vormen als inspiratie gediend: als protest tegen dominante opvattingen, als middel om juist vernieuwing tot stand te brengen of louter uit nostalgie naar vroeger tijden. Zelden is dit teruggrijpen onomstreden. Met name pogingen om oude vormen in hedendaagse materialen terug te brengen, hebben vaak de hoon van de vakwereld opgewekt; of het nu gaat om de vroegnegentiende-eeuwse neogotiek, het werk van de Delftse School uit de 20ste eeuw of het ‘nieuwe traditionalisme’. In DASH: Wonen in een nieuw verleden wordt een selectie van woningbouwplannen besproken van onder anderen Baillie Scott, Tessenow, Berghoef, Ridolfi, Krier, Spoerry en Bedaux.

Auteurs: Dirk Baalman, Dick van Gameren, Harald Mooij, Nelson Mota, Jeroen Schilt, Wolfgang Voigt

NAi Publishers in association with the Faculty of Architecture’s Chair of Architecture and Dwelling, Delft University of Technology

HOUSING DESIGN, a manual

This manual sheds light on every aspect of designing housing. The organization of the living space and the residential building is dealt with systematically, from the breadth, depth, stacking, access to dwellings and the urban ensemble. This revised edition has been expanded with 20 new exemplary projects, boasts an improved structure and has been enriched with a new chapter about the process of design.

Housing Design is primarily focused on residential construction in larger entities, such as stacked developments. Because of its wide-ranging approach to the theme, this manual is also useful when designing in low densities and even for the design of an individual house or villa. It provides the tools necessary to analyse the context of residential construction, ranging from large-scale tabula rasa plans to the infill of a gap in an urban elevation.

With regard to the tectonics of residential construction, the supporting structure, the envelope, the scenography and the service elements are dealt with in turn, in each case considering the consequences of the choice of material and form for the space and the living experience. The manual pays considerable attention to the relationship between the domestic floor plan, space and how it is experienced.